Η Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται σε μία από τις πιο καθοριστικές δυνάμεις στην αλλαγή του τρόπου λειτουργίας των επιχειρήσεων, με την υπόσχεση να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές ανακαλύπτουν και αγοράζουν προϊόντα. Ωστόσο, σύμφωνα με το 10ο ετήσιο report Future Shopper της VML, η πραγματικότητα των καταναλωτών είναι πιο προσγειωμένη: αναδεικνύει ένα αυξανόμενο χάσμα ανάμεσα στις φιλοδοξίες των επιχειρήσεων γύρω από την AI και στην πραγματική αγοραστική συμπεριφορά.
Η παγκόσμια έρευνα δείχνει ότι, παρότι η χρήση της AI έχει αυξηθεί σημαντικά, οι αγοραστικές αποφάσεις εξακολουθούν να στηρίζονται στα βασικά: αξία, διαθεσιμότητα προϊόντων, εμπιστοσύνη και εμπειρία χωρίς εμπόδια. Μέσα σε ένα περιβάλλον οικονομικής πίεσης, οι καταναλωτές βλέπουν την AI ως χρήσιμο εργαλείο — όχι όμως ως υποκατάστατο της ανθρώπινης κρίσης.
Η πραγματικότητα της AI για τους καταναλωτές, σε αριθμούς
Η έρευνα Future Shopper της VML αναδεικνύει ένα διευρυνόμενο χάσμα εμπιστοσύνης, αλλά και μια πιο προσεκτική στάση των καταναλωτών απέναντι στην AI:
- 82% των καταναλωτών έχουν χρησιμοποιήσει AI. Ωστόσο, η χρήση της παραμένει κυρίως συνδεδεμένη με καθημερινές εργασίες και όχι με αυτόνομες αγορές.
- 58% διασταυρώνουν τις προτάσεις προϊόντων που παράγει η AI πριν προχωρήσουν σε αγορά.
- 49% δηλώνουν ότι οι εικόνες των προϊόντων που δημιουργούνται με AI μειώνουν την εμπιστοσύνη τους σε μια μάρκα, ενώ 48% προσπερνούν περιεχόμενο που θεωρούν ότι έχει δημιουργηθεί με AI.
- 53% ανησυχούν ότι τα αποτελέσματα της AI επηρεάζονται από εμπορικές συμφωνίες, ενώ 55% λένε ότι τα χορηγούμενα αποτελέσματα αναζήτησης δυσκολεύουν την εύρεση των καλύτερων προϊόντων.
- 33% δεν θα επέτρεπαν στην AI να πραγματοποιεί αγορές για λογαριασμό τους.
«Η AI κυριαρχεί στις συζητήσεις γύρω από τις επιχειρήσεις και το commerce, όμως οι καταναλωτές μάς δείχνουν μια πιο σύνθετη εικόνα. Αγκαλιάζουν την AI και το ψηφιακό εμπόριο, αλλά ταυτόχρονα καθώς πιέζονται οικονομικά γίνονται όλο και πιο επιλεκτικοί ως προς το ποιον εμπιστεύονται. Η μακροπρόθεσμη πιστότητα δεν θα κερδηθεί απλώς με τεχνολογία· θα απαιτήσει διαφάνεια, συνέπεια και εξαιρετική εμπειρία σε κάθε στάδιο του customer journey και χτίζει εμπιστοσύνη», δήλωσε ο Brent Taylor, global CEO του WPP Commerce και global commerce lead της VML.
Τι αποκαλύπτει το report Future Shopper 2026
To report φωτίζει μια σειρά από αλλαγές που διαμορφώνουν το νέο τοπίο του shopper marketing:
Η οικονομική πίεση αλλάζει τις προτεραιότητες. Σχεδόν 6 στους 10 καταναλωτές δηλώνουν μεγαλύτερη οικονομική ανησυχία από ποτέ, περιορίζοντας τις μη απαραίτητες δαπάνες και δίνοντας μικρότερη έμφαση στο sustainability. Παρ’ όλα αυτά, προστατεύουν μικρές «ιερές πολυτέλειες», όπως η ένδυση, ο καφές και η προσωπική εμφάνιση και ομορφιά.
Η online αναζήτηση παραμένει κρίσιμη, παρά το γεγονός ότι η εμπιστοσύνη στην online ανακάλυψη προϊόντων φθίνει. Οι μηχανές αναζήτησης επιστρέφουν στην κορυφή ως βασικό σημείο έμπνευσης και έρευνας προϊόντων, όμως οι καταναλωτές γίνονται πιο επιφυλακτικοί απέναντι στις πλατφόρμες. Το 44% θεωρεί ότι η ποιότητα της αναζήτησης έχει χειροτερέψει τον τελευταίο χρόνο, το 55% πιστεύει ότι τα χορηγούμενα αποτελέσματα δυσκολεύουν την εύρεση των καλύτερων προϊόντων και το 47% νιώθει ότι οι αγαπημένες του online πλατφόρμες έχουν υποβαθμιστεί.
Οι καταναλωτές επαναπροσδιορίζουν την αξία των προσωπικών τους δεδομένων. Τέσσερις στους 10 δηλώνουν ότι θα ήταν διατεθειμένοι να δώσουν ιδιαίτερα προσωπικές πληροφορίες — όπως την τοποθεσία που βρίσκονται σε πραγματικό χρόνο, τις αγοραστικές τους συνήθειες ή τους προσωπικούς τους δείκτες υγείας έναντι ενός μηνιαίου εισοδήματος. Πρόκειται για μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται την ιδιωτικότητα, τα δεδομένα και την ανταλλαγή αξίας.
Η άρτια εμπειρία πελάτη γίνεται βασικό στοιχείο διαφοροποίησης για τα brands. Online και offline αγορές βρίσκονται πλέον σχεδόν στα ίδια ποσοστά, με το 51% της καταναλωτικής δαπάνης να πραγματοποιείται online. Ανεξαρτήτως καναλιού, οι καταναλωτές βάζουν πάνω απ’ όλα την τιμή, τη διαθεσιμότητα και μια εμπειρία χωρίς εμπόδια. Σχεδόν οι μισοί (48%) δηλώνουν ότι δεν θα αγόραζαν από brands που δεν καλύπτουν τις βασικές ψηφιακές τους προσδοκίες, ενώ 41% εγκαταλείπουν συχνά αγορές λόγω απογοητευτικών online εμπειριών.
Η επιρροή βρίσκεται σε σημείο καμπής. Η οικογένεια και οι φίλοι παραμένουν η πιο αξιόπιστη πηγή συμβουλών για αγορές, ενώ οι παραδοσιακοί creators χάνουν σταδιακά έδαφος και τα εργαλεία AI εμφανίζονται ως μια νέα, αλλά ακόμη έντονα ελεγχόμενη, πηγή προτάσεων.
«Δέκα χρόνια έρευνας Future Shopper μάς δείχνουν ότι το commerce δεν μένει ποτέ στάσιμο, όμως οι βάσεις των ισχυρών brands παραμένουν εντυπωσιακά σταθερές. Οι σημερινοί καταναλωτές είναι πιο ενημερωμένοι, πιο απαιτητικοί και πιο προσεκτικοί από ποτέ. Οι νικητές της νέας εποχής δεν θα είναι απλώς τα brands με την καλύτερη τεχνολογία και τα περισσότερα δεδομένα, αλλά τα brands εκείνα που θα κερδίζουν και θα διατηρούν την εμπιστοσύνη των καταναλωτών», δήλωσε ο Neil Dawson, global chief strategy officer της VML.
Στη 10η χρονιά του, το report Future Shopper έχει καθιερωθεί ως μία από τις μακροβιότερες παγκόσμιες μελέτες που εξετάζουν πώς η τεχνολογία, η κουλτούρα και οι μεταβαλλόμενες προσδοκίες των καταναλωτών επαναπροσδιορίζουν το commerce. Την τελευταία δεκαετία έχει παρακολουθήσει την εξέλιξη από το mobile shopping και τα marketplaces έως το social commerce και την ανακάλυψη προϊόντων με τη βοήθεια της AI.
Κατεβάστε το report Future Shopper 2026 εδώ.
