Μετά από συντονισμένες κινήσεις της ελληνικής κυβέρνησης και συγκεκριμενα του υφυπουργού στον πρωθυπουργό και υπεύθυνου για τα Media Παύλου Μαρινάκη προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την εκτενή τεκμηρίωση για τη δομική κρίση του ελληνικού media ecosystem, η Κομισιόν ενέκρινε νέο πρόγραμμα κρατικής ενίσχυσης ύψους 16,8 εκατ. ευρώ ετησίως για την περίοδο 2026-2030. Το νέο πλαίσιο στήριξης αφορά εφημερίδες, περιοδικά, ραδιοφωνικούς σταθμούς, περιφερειακή τηλεόραση και επιχειρήσεις ηλεκτρονικού Τύπου, με στόχο τη διατήρηση της απασχόλησης, την ενίσχυση της βιωσιμότητας των media και την στήριξη της πολυφωνίας.
Η απόφαση SA.120542/2026 της Κομισιόν αφορά ένα διπλό σχήμα κρατικής ενίσχυσης, συνολικού ύψους 16,8 εκατ. ευρώ ετησίως, το οποίο θα ισχύσει έως το 2030 και θα εφαρμοστεί μέσω Κοινής Υπουργικής Απόφασης από τη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης.
Το νέο πρόγραμμα έρχεται ως συνέχεια των προηγούμενων μέτρων στήριξης της περιόδου 2021-2025, τα οποία αποτέλεσαν τη βάση πάνω στην οποία η ελληνική κυβέρνηση και ο Παύλος Μαρινάκης οικοδόμησαν το επιχείρημα ότι η κρατική παρέμβαση δεν αποτελεί στρέβλωση της αγοράς, αλλά αναγκαία συνθήκη για τη διατήρηση της επαγγελματικής δημοσιογραφίας και της πολυφωνίας.
Καθοριστικό ρόλο στην έγκριση του νέου πλαισίου διαδραμάτισε η αναλυτική τεκμηρίωση που υπέβαλαν οι ελληνικές αρχές προς τις Βρυξέλλες για τη διαρθρωτική κρίση που αντιμετωπίζουν τα ελληνικά media. Στο σχετικό κείμενο της απόφασης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποδέχεται ότι ο κλάδος βρίσκεται υπό σοβαρή πίεση, εξαιτίας της κατάρρευσης των κυκλοφοριών στον έντυπο Τύπο, της μεταφοράς της διαφημιστικής δαπάνης στις μεγάλες ψηφιακές πλατφόρμες, αλλά και της αύξησης του λειτουργικού κόστους.
Οι πιέσεις στον κλάδο
Η ελληνική πλευρά παρουσίασε συγκεκριμένα στοιχεία σύμφωνα με τα οποία Google και Meta απορροφούν περίπου το 70% της ψηφιακής διαφημιστικής αγοράς στην Ελλάδα, περιορίζοντας δραματικά τα διαθέσιμα έσοδα για τα εγχώρια media. Παράλληλα, επισημάνθηκε ότι μόλις το 8% των Ελλήνων χρηστών πληρώνει για online ενημέρωση, στοιχείο που καταδεικνύει τη δυσκολία ανάπτυξης βιώσιμων συνδρομητικών μοντέλων.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στις πιέσεις που δέχονται τα περιφερειακά και τοπικά μέσα ενημέρωσης. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που κατέθεσε η ελληνική κυβέρνηση στην Κομισιόν, χωρίς κρατική παρέμβαση έως και το 25% των περιφερειακών media θα μπορούσε να οδηγηθεί σε κλείσιμο μέσα στα επόμενα χρόνια, με σοβαρές συνέπειες τόσο για την απασχόληση όσο και για την τοπική ενημέρωση.
Κάλυψη του τέλους υπέρ ΕΔΟΕΑΠ και bonus ποιότητας
Το βασικό σκέλος του νέου προγράμματος, το λεγόμενο «Μέτρο Α», προβλέπει την πλήρη κάλυψη από το Δημόσιο της εργοδοτικής εισφοράς 2% υπέρ ΕΔΟΕΑΠ, η οποία υπολογίζεται με βάση τον κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων. Πρόκειται για ένα μέτρο που έχει στόχο να μειώσει το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων και να δημιουργήσει συνθήκες σταθερότητας για τη διατήρηση θέσεων εργασίας.
Παράλληλα, το νέο πλαίσιο εισάγει και ένα σύστημα “bonus ποιότητας”, παρέχοντας πρόσθετη ενίσχυση έως 20% σε επιχειρήσεις που διατηρούν τις θέσεις εργασίας, επενδύουν στην εκπαίδευση των εργαζομένων, υλοποιούν δράσεις για την ισότητα φύλων και πληρούν συγκεκριμένα ποιοτικά και δεοντολογικά κριτήρια.
Η σύνδεση της κρατικής ενίσχυσης με την παραγωγή πρωτότυπου δημοσιογραφικού περιεχομένου αποτελεί ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του νέου μοντέλου, καθώς η κυβέρνηση επιχείρησε να μετατοπίσει τη συζήτηση από την απλή οικονομική στήριξη προς τη συνολική ενίσχυση της ποιότητας της ενημέρωσης.
Στήριξη σε εφημερίδες και περιοδικά
Το δεύτερο σκέλος του προγράμματος, το «Μέτρο Β», αφορά άμεσες επιχορηγήσεις προς εκδότες εφημερίδων και περιοδικών, με ετήσιο προϋπολογισμό 10,2 εκατ. ευρώ. Η κατανομή θα πραγματοποιείται βάσει κύκλου εργασιών, αριθμού εργαζομένων και κατηγορίας μέσου, ενώ οι ημερήσιες πανελλαδικές εφημερίδες θα λαμβάνουν πρόσθετη σταθερή ενίσχυση. Παράλληλα, προβλέπεται ανώτατο όριο 600.000 ευρώ ανά επιχειρηματικό όμιλο.
Η επιτυχία των προηγούμενων παρεμβάσεων
Σημαντικό στοιχείο στην αξιολόγηση της Κομισιόν αποτέλεσαν και τα αποτελέσματα των προηγούμενων προγραμμάτων στήριξης. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασαν οι ελληνικές αρχές, την περίοδο 2021-2025 η απασχόληση των δημοσιογράφων αυξήθηκε κατά 4,6%, ενώ το λοιπό προσωπικό των media ενισχύθηκε κατά 13,8%. Παράλληλα, καταγράφηκε βελτίωση και στις μέσες αποδοχές του κλάδου.
