Βασικό οδηγό πέντε σημείων, στα οποία πρέπει να επικεντρώνονται οι αναγνώστες κατά την ανάγνωση και ερμηνεία των στοιχείων των δημοσκοπήσεων, κυκλοφόρησε ο ΣΕΔΕΑ (Σύλλογος Εταιριών Δημοσκοπήσεων και Έρευνας Αγοράς) ενόψει των επερχόμενων εκλογών.
Τα σημεία αυτά είναι τα ακόλουθα:
1. Ταυτότητα έρευνας: Προσοχή στην ταυτότητα της έρευνας, όπου θα πρέπει να δηλώνονται τουλάχιστον η εταιρεία που διενήργησε την έρευνα, ο εντολέας της έρευνας, το μέγεθος του δείγματος & η γεωγραφική του κάλυψη, ο τρόπος συλλογής των στοιχείων, η περίοδος διεξαγωγής της έρευνας και το τυπικό στατιστικό σφάλμα σε σχέση με τα αποτελέσματα της. Επίσης, όταν πρόκειται για δημοσκόπηση με πρόθεση ψήφου θα πρέπει να δηλώνεται εάν διενεργήθηκε με χρήση κάλπης ή όχι.
2. Δείγμα - Μέγεθος: Προσοχή στο μέγεθος του δείγματος της έρευνας. Σε περίπτωση δημοσκόπησης με πρόθεση ψήφου για Βουλευτικές εκλογές ή Ευρωεκλογές, το δείγμα θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 1.000 άτομα. Σε περίπτωση δημοσκόπησης με πρόθεση ψήφου για Δημοτικές εκλογές, το δείγμα εξαρτάται από το μέγεθος του Δήμου, ωστόσο ενδείκνυται να μην είναι μικρότερο των 300 ατόμων.
3. Δείγμα - Ποιότητα: Προσοχή στο τι αντιπροσωπεύει το δείγμα. Ως δημοσκόπηση νοείται κάθε έρευνα που το δείγμα της είναι αντιπροσωπευτικό του πληθυσμού που διερευνά. Οι έρευνες που βασίζονται σε συμμετοχή με πρωτοβουλία των ίδιων των ερωτώμενων αντί για δειγματοληπτική επιλογή, δεν συνιστούν δημοσκόπηση (π.χ. ερωτηματολόγια που αναρτώνται σε διαδικτυακούς τόπους).
4. Πρόθεση ψήφου & Εκτίμηση ψήφου: Προσοχή στη διάκριση ανάμεσα στην πρόθεση & την εκτίμηση ψήφου, όταν συγκρίνετε τα αποτελέσματα των δημοσκοπήσεων. Ο όρος πρόθεση ψήφου, αφορά σε όλες τις απαντήσεις που δίνονται στην ερώτηση «Εάν είχαμε σήμερα εκλογές τι θα ψηφίζατε;», ακόμη και όταν δεν επιλέγεται κάποιο κόμμα ή υποψήφιος. Ο όρος εκτίμηση ψήφου αφορά στην εκτίμηση των ποσοστών των κομμάτων ή των υποψηφίων χωρίς να συμπεριλαμβάνεται η αδιευκρίνιστη ψήφος (δηλαδή εξαιρουμένων των απαντήσεων όπως ‘Δεν έχω αποφασίσει ακόμα’, ‘Δεν γνωρίζω’, ‘Δεν απαντώ’, ’ Άκυρο’, ‘Λευκό’).
5. Εταιρεία Δημοσκοπήσεων: Προσοχή στο όνομα της εταιρείας που διεξήγαγε την δημοσκόπηση και την ένδειξη ‘μέλος του ΣΕΔΕΑ’. Οι εταιρείες μέλη του ΣΕΔΕΑ ελέγχονται συστηματικά και σε τακτά χρονικά διαστήματα.
